Elastyczny czas pracy kierowców autobusów – przewozy okazjonalne osób

Te przepisy NIE SĄ dla większości firm transportowych!

Te przepisy NIE SĄ przeznaczone dla większości firm transportowych! Modyfikacje te dotyczą wyłącznie przewozów autokarowych o charakterze okazjonalnym (potocznie nazywanych „wycieczkami turystycznymi”). Jeśli Twoi kierowcy zaczną stosować te ulgi w ciężarówkach (transporcie rzeczy/towarów), firma naraża się na bardzo wysokie kary finansowe podczas kontroli drogowej. Przekaż swojemu zespołowi realizującemu przewóz rzeczy, że ich te przepisy bezwzględnie nie dotyczą.

Kluczowe zasady w przewozach okazjonalnych osób

Wprowadzone w maju 2024 roku zmiany w Rozporządzeniu (WE) nr 561/2006 miały na celu uelastycznienie pracy kierowców realizujących turystyczny przewóz osób. Z perspektywy czasu przepisy te stanowią już stały element porządku prawnego i są skrupulatnie egzekwowane przez organy kontrolne.

Oto szczegółowe zestawienie najważniejszych odmienności, które obowiązują w transporcie okazjonalnym:

1. Brak wymogu przewozu międzynarodowego

• Wszystkie ułatwienia dotyczące przewozów okazjonalnych obejmują zarówno trasy międzynarodowe, jak i przewozy w pełni krajowe.

• Usunięto dawne, restrykcyjne warunki, które wymagały rozpoczęcia trasy w Polsce, wyjazdu poza granice kraju oraz spędzenia co najmniej jednej dobowej pauzy poza granicami RP.

• Obecnie przewozy okazjonalne krajowe oraz zagraniczne zostały pod kątem uprawnień całkowicie zrównane.

2. Elastyczny podział przerwy (zamiast sztywnego układu 15+30)

• Standardowa zasada (Rozporządzenie 561/2006): Pozwala na podział 45-minutowej przerwy wyłącznie na dwie części, gdzie pierwsza musi trwać minimum 15 minut, a druga – minimum 30 minut.

• Wyjątek dla przewozów okazjonalnych osób: Kierowca może podzielić przerwę na dwie dowolne części pod warunkiem, że ich łączny czas wyniesie minimum 45 minut, a żadna z nich nie będzie krótsza niż 15 minut.

• Przykładowe dopuszczalne układy przerw: 24+21 min, 30+15 min, 20+25 min.

• Co pozostaje bez zmian? Ogólna zasada 45 minut przerwy po maksymalnie 4,5 godziny jazdy oraz przepisy dotyczące przerw po 6 godzinach pracy (zgodnie z Ustawą o czasie pracy kierowców) nadal bezwzględnie obowiązują. Zmiana ta stanowi bezpośrednią odpowiedź na trudności logistyczne związane z organizacją postojów dla pasażerów.

3. Wydłużenie dnia pracy do 14 lub 16 godzin (odroczenie odpoczynku dobowego)

Podczas wycieczek turystycznych często dochodzi do sytuacji, gdy zwiedzanie się przedłuża. Mimo że realny czas czystej jazdy w ciągu dnia nie jest długi, to sam dzień aktywności ulega wydłużeniu, a specyfika przewozu wyklucza zastosowanie podwójnej obsady. Przepisy pozwalają na 1- lub 2-krotne odroczenie odpoczynku dziennego o maksymalnie 1 godzinę (co wydłuża dobowy cykl rozliczeniowy z 24 do 25 godzin):

• Opcja A: Jednokrotne wydłużenie przy wyjeździe minimum 6-dniowym

  • Przepis pozwala na odstępstwo i skorzystanie z dziennego okresu odpoczynku w ciągu maksymalnie 25 godzin od zakończenia poprzedniego odpoczynku.

  • Warunkiem jest, aby łączny skumulowany czas prowadzenia pojazdu w tym specyficznym dniu nie przekroczył 7 godzin.

  • Z tego rozwiązania można skorzystać 1 raz w trakcie całej trasy, o ile trwa ona minimum 6 kolejnych okresów 24-godzinnych.

• Opcja B: Dwukrotne wydłużenie przy wyjeździe minimum 8-dniowym

  • Przy zachowaniu tych samych obostrzeń (maksymalnie 7 godzin jazdy w danym dniu), odstępstwo to można zastosować dwukrotnie w ramach jednej usługi przewozu okazjonalnego, o ile trwa ona minimum 8 kolejnych okresów 24-godzinnych.

Co jest ważne – nie jest to przepis wymagający WYDRUKU lub jakiegokolwiek zaświadczenia. Zgodnie z zasadami realizacji przewozów okazjonalnych – kierowca musi posiadać formularz przejazdu zgodnie z (WE) nr 1073/2009. W przewozach krajowych można stosować formularz międzynarodowy.

4. Odroczenie odpoczynku tygodniowego do 12 dni na trasach krajowych

• Dobrze znana reguła pozwalająca na odroczenie odpoczynku tygodniowego o maksymalnie 12 kolejnych okresów 24-godzinnych została rozszerzona na trasy całkowicie krajowe (wcześniej dotyczyła wyłącznie przewozów międzynarodowych).

• Po zakończeniu maksymalnie 12 dni jazdy kierowca jest zobowiązany do odebrania łącznie dwóch odpoczynków tygodniowych (regularnego i skróconego lub dwóch regularnych według standardowych zasad rozliczeń w okresie 2 lub 4 tygodni).

Aktualizacja systemów IT i wyzwania podczas kontroli drogowych

Nasz program do analizy i rozliczania czasu pracy kierowców posiada w pełni zaimplementowane mechanizmy wykrywania specyfiki przewozów okazjonalnych.

System automatycznie identyfikuje przejazdy autobusowe i aplikuje bardziej elastyczne reguły rozliczeń, eliminując powstawanie sztucznych, nieistniejących naruszeń.

Przewoźnicy posiadający flotę mieszaną mogą skonfigurować aplikację w taki sposób, aby preferencyjne reguły były stosowane wyłącznie dla wyznaczonych pojazdów realizujących okazjonalny przewóz osób. Analiza rozróżni u konkretnego kierowcy trasę „okazjonalną” oraz standardową i niezależnie przeanalizuje naruszenia w takim układzie.

Ryzyko nieprawidłowej interpretacji przez ITD i PIP

Istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że systemy informatyczne używane przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego (ITD) lub Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) mogą wymagać ręcznego przestawienia w tryb analizy przewozów okazjonalnych.

Jeśli podczas kontroli urzędnik wykaże rzekome naruszenie norm przerw lub odpoczynków dobowych, które w świetle nowych zasad były w pełni legalne, bezwzględnie należy wnieść stosowne uwagi do protokołu kontrolnego, wskazując na błędną konfigurację narzędzia analitycznego służb.

Jeśli chcesz sprawdzić jak szybko i sprawnie wykryć naruszenia w danych z tachografu oraz obliczyć na podstawie aktywności kierowcy jego wynagrodzenie – kliknij i pobierz bezpłatnie na 14 dni PEŁNĄ WERSJĘ programu do rozliczania kierowców.